เครื่องวัดการใช้ไฟแบบไหนดี รู้ว่าตัวไหนกินไฟ

บิลค่าไฟเดือนนี้พุ่งขึ้น แต่ในบ้านไม่ได้ซื้อของใหม่ แล้วจะรู้ได้ยังไงว่าตัวไหนเป็นต้นเหตุ? การเดาจากความรู้สึกมักพลาด เพราะเครื่องที่ร้อนหรือส่งเสียงดังไม่ได้กินไฟมากที่สุดเสมอไป การวัดเป็นวัตต์และหน่วยไฟจึงช่วยให้เห็นตัวเลขจริง

This post contains affiliate links. If you buy through them, we may earn a commission at no extra cost to you.

อ่านจบแล้วคุณจะเลือกเครื่องวัดได้ตรงกับเครื่องใช้ไฟฟ้า ลักษณะที่พัก และงบของตัวเอง

ทำไมต้องวัดก่อนประหยัดไฟ

เพราะการวัดบอกได้ว่าควรแก้ที่เครื่องไหนก่อน แทนที่จะไล่ถอดปลั๊กทุกอย่างแล้วหวังว่าบิลจะลด

ลองนึกภาพว่าคุณสงสัยทีวีในห้องนั่งเล่น แต่พอวัดจริงกลับพบว่าเครื่องอื่นที่เสียบทิ้งไว้ทั้งวันกินหน่วยไฟรวมมากกว่า ตัวเลขจากการวัดจะบอกอันดับให้เอง

เครื่องวัดการใช้ไฟมีกี่แบบ แต่ละแบบต่างกันอย่างไร

แบบที่พบบ่อยในบ้านมี 3 แบบ คือ ปลั๊กวัดไฟ สมาร์ทปลั๊ก และเครื่องวัดที่ตู้เมน ต่างกันที่ตำแหน่งติดตั้งและสิ่งที่วัดได้

ปลั๊กวัดไฟแบบเสียบระหว่างเครื่องใช้กับเต้ารับ

เสียบเข้ากับเต้ารับ แล้วเสียบเครื่องใช้ไฟฟ้าต่ออีกที หน้าจอจะแสดงค่าวัตต์และหน่วยไฟสะสมของเครื่องนั้นเครื่องเดียว ใช้ง่ายที่สุดและไม่ต้องแก้ไขระบบไฟ แต่วัดได้ทีละเครื่อง

สมาร์ทปลั๊กที่ดูค่าไฟผ่านแอป

หลักการคล้ายกัน แต่ดูตัวเลขผ่านแอปบนมือถือได้ และบางรุ่นเก็บประวัติย้อนหลังให้ ต้องเชื่อมต่อเครือข่ายในบ้าน จึงตั้งค่ายุ่งกว่าเล็กน้อย

เครื่องวัดแบบคลิปหนีบสายหรือติดที่ตู้เมน

วัดกระแสรวมของวงจรหรือทั้งบ้าน ครอบคลุมเครื่องที่ต่อสายตรงอย่างแอร์และเครื่องทำน้ำอุ่นได้ แต่การติดตั้งเกี่ยวข้องกับระบบไฟหลัก จึงควรให้ช่างไฟที่มีความรู้เป็นผู้ทำ

ตารางเปรียบเทียบประเภทเครื่องวัดไฟ

ถ้าอยากรู้ภาพรวมเร็ว ๆ ดูตารางนี้ได้เลย ตารางไม่ระบุราคา เพราะราคาต่างกันตามรุ่นและร้านค้า

เกณฑ์เลือกซื้อ 6 ข้อที่ควรเช็กก่อนจ่ายเงิน

ให้ดูพิกัดกำลังไฟและความปลอดภัยก่อนเรื่องอื่น เพราะเป็นข้อที่ผิดพลาดแล้วเสี่ยงที่สุด

1. พิกัดกำลังไฟและกระแสสูงสุด ต้องสูงกว่าเครื่องใช้ที่จะวัด
2. ช่วงแรงดันไฟที่ระบุบนตัวเครื่อง ต้องใช้ได้กับปลั๊กและไฟในบ้านคุณ
3. หน้าจออ่านง่าย และแสดงค่าวัตต์ได้ละเอียดพอ
4. บันทึกหน่วยไฟสะสมได้ และตั้งอัตราค่าไฟเองได้
5. มีเครื่องหมายรับรองความปลอดภัยและมีประกัน
6. ถ้าอยากดูย้อนหลัง ให้เลือกรุ่นที่มีแอปและเก็บประวัติ

เลือกตามเครื่องใช้ไฟฟ้าที่สงสัย

เครื่องที่เสียบปลั๊กธรรมดาใช้ปลั๊กวัดไฟได้ ส่วนเครื่องที่ต่อสายตรงต้องใช้เครื่องวัดแบบอื่น

ตู้เย็น ทีวี เครื่องซักผ้า และเครื่องใช้ที่เสียบปลั๊ก

กลุ่มนี้เหมาะกับปลั๊กวัดไฟหรือสมาร์ทปลั๊กที่สุด เสียบแล้วอ่านค่าได้ทันที แต่ต้องเช็กว่าพิกัดของปลั๊กรองรับกำลังไฟของเครื่องนั้น โดยเฉพาะเครื่องที่ใช้ไฟสูงอย่างเครื่องซักผ้าหรือเตารีด

แอร์ เครื่องทำน้ำอุ่น และเครื่องที่ต่อสายตรง

แอร์และเครื่องทำน้ำอุ่นหลายรุ่นไม่ได้เสียบปลั๊กธรรมดา ปลั๊กวัดไฟจึงใช้ไม่ได้ ต้องใช้เครื่องวัดที่ตู้เมนหรือแบบหนีบสาย และควรให้ช่างไฟดูแลการติดตั้ง

เลือกตามที่พัก: บ้านเดี่ยว คอนโด และห้องเช่า

ห้องเช่าและคอนโดควรเลือกอุปกรณ์ที่เสียบปลั๊กแล้วใช้ได้เลย เพราะไม่ต้องแก้ไขระบบไฟของอาคาร

ถ้าอยู่บ้านเดี่ยวและอยากเห็นภาพรวมทั้งหลัง เครื่องวัดที่ตู้เมนน่าสนใจ แต่งานที่เกี่ยวกับตู้เมนต้องให้ช่างไฟที่มีความรู้ดำเนินการ อย่าลองติดเองเด็ดขาด

วิธีวัดทีละเครื่องให้ได้ตัวเลขที่เชื่อถือได้

ทำตาม 5 ขั้นตอนนี้ จะได้ตัวเลขที่เปรียบเทียบกันได้

1. เสียบปลั๊กวัดไฟเข้ากับเต้ารับ แล้วเสียบเครื่องใช้ต่อ
2. รีเซ็ตค่าสะสมให้เป็นศูนย์
3. ใช้งานเครื่องตามปกติ ไม่ต้องเปลี่ยนพฤติกรรม
4. จดค่าวัตต์ขณะทำงานและหน่วยไฟสะสม
5. เทียบกับชั่วโมงที่ใช้จริงในแต่ละวัน

สูตรพื้นฐานคือ วัตต์ ÷ 1,000 × ชั่วโมงที่ใช้ = จำนวนหน่วยไฟ (ยูนิต) ซึ่งตรงกับสูตรที่ Schneider Electric ประเทศไทยและ Midea ประเทศไทยอธิบายไว้ในบทความของตน

ตัวอย่างสมมุติ: เครื่องใช้กำลังไฟ 150 วัตต์ เปิดวันละ 4 ชั่วโมง จะได้ 150 ÷ 1,000 × 4 = 0.6 หน่วยต่อวัน หรือประมาณ 18 หน่วยต่อเดือน (คูณ 30 วัน) ตัวเลขนี้เป็นเพียงตัวอย่างเพื่อให้เห็นวิธีคิด ไม่ใช่ค่าของเครื่องจริง

อ่านผลอย่างไรให้รู้ว่าเครื่องไหนกินไฟมาก

ให้จัดอันดับจากหน่วยไฟรวมต่อเดือน ไม่ใช่จากค่าวัตต์อย่างเดียว เพราะเครื่องวัตต์สูงที่ใช้สั้น ๆ อาจกินน้อยกว่าเครื่องวัตต์ต่ำที่เปิดทั้งวัน

ดูวัตต์ขณะทำงานกับขณะสแตนด์บาย

จดค่าทั้งสองช่วง เครื่องที่ปิดหน้าจอแล้วแต่ยังเสียบปลั๊ก มักยังแสดงค่าวัตต์เล็กน้อย ซึ่งสะสมได้เมื่อเสียบทิ้งไว้ทั้งวัน

เครื่องที่ทำงานเป็นรอบ เช่น ตู้เย็นและแอร์ ต้องวัดต่อเนื่องนานพอ

คอมเพรสเซอร์ตัดและต่อเป็นช่วง การดูค่าวัตต์แค่ไม่กี่นาทีจึงไม่ตรงความจริง ให้ปล่อยวัดต่อเนื่องแล้วอ่านหน่วยไฟสะสมแทน การวัดให้ครบ 1 วันเต็มเป็นจุดเริ่มต้นที่ดี

ข้อผิดพลาดที่ทำให้ได้ตัวเลขเพี้ยน

ส่วนใหญ่เกิดจากการใช้ผิดวิธี ไม่ใช่ตัวเครื่องวัดเสีย

• เสียบเครื่องที่กินไฟเกินพิกัดของปลั๊กวัดไฟ
• วัดสั้นเกินไปจนไม่ครอบคลุมรอบการทำงาน
• ลืมรีเซ็ตค่าสะสมก่อนเริ่ม
• นำไปใช้กับเครื่องที่ต่อสายตรง
• เสียบกับรางปลั๊กพ่วงที่มีเครื่องอื่นใช้ร่วมอยู่ ทำให้ตัวเลขปนกับเครื่องอื่น

ข้อเสียบเกินพิกัดและใช้กับเครื่องต่อสายตรงเกี่ยวกับความปลอดภัย จึงควรกลับไปเช็กเกณฑ์ข้อ 1 ในหัวข้อเกณฑ์เลือกซื้อก่อนใช้งานทุกครั้ง

คำถามที่พบบ่อย

ปลั๊กวัดไฟวัดแอร์ได้ไหม?
ขึ้นกับว่าแอร์เสียบปลั๊กหรือต่อสายตรง และกำลังไฟของแอร์ไม่เกินพิกัดของปลั๊กวัดไฟ แอร์หลายเครื่องต่อสายตรง จึงมักต้องใช้เครื่องวัดแบบอื่น

ควรวัดนานแค่ไหนจึงจะเชื่อถือได้?
เครื่องที่ทำงานเป็นรอบควรวัดอย่างน้อย 1 วันเต็ม ถ้าอยากได้ภาพที่แม่นขึ้นให้วัดหลายวันแล้วเฉลี่ย

สมาร์ทปลั๊กกินไฟเองหรือไม่?
โดยทั่วไปตัวปลั๊กใช้ไฟเล็กน้อยเพื่อให้วงจรและการเชื่อมต่อทำงาน ตัวเลขนี้ต่างกันตามรุ่น ให้ดูข้อมูลจากผู้ผลิตของรุ่นที่สนใจ

ราคาเท่าไรถึงควรซื้อ?
อย่าดูราคาอย่างเดียว ให้ดูว่าผ่านเกณฑ์ 6 ข้อหรือไม่ โดยเฉพาะพิกัดกำลังไฟ ความปลอดภัย และประกัน

ใช้ตรวจสอบมิเตอร์การไฟฟ้าได้หรือไม่?
ไม่ควรใช้แทนเครื่องมือตรวจสอบอย่างเป็นทางการ เครื่องวัดในบ้านเหมาะกับการเปรียบเทียบเครื่องใช้ไฟฟ้าด้วยกันเอง ถ้าสงสัยมิเตอร์ ให้ติดต่อการไฟฟ้าในพื้นที่ของคุณ

สรุปและก้าวแรกที่ทำได้วันนี้

ให้เลือกเครื่องวัดตามเครื่องที่อยากรู้และลักษณะที่พัก ห้องเช่าหรือคอนโดเริ่มจากปลั๊กวัดไฟได้เลย ส่วนบ้านเดี่ยวที่อยากเห็นทั้งหลังค่อยพิจารณาเครื่องวัดที่ตู้เมนร่วมกับช่างไฟ

วันนี้ลองเลือกเครื่องใช้ที่สงสัยที่สุด 1 ตัว แล้ววัดให้ครบ 1 วันเต็ม จดค่าวัตต์และหน่วยไฟสะสมไว้ นั่นคือก้าวแรกที่ได้ตัวเลขจริง

เข้าร่วมชุมชนของเรา